LiDAR-scanning en de opkomst van Gaussian Splatting-technologie bieden nieuwe mogelijkheden voor landschapsarchitectuur in Nederland. LiDAR (Light Detection and Ranging) gebruikt laserscans om zeer nauwkeurige 3D-puntenwolken van een omgeving te verzamelen, inclusief terreinhoogtes, vegetatie en bebouwing. Gaussian Splatting (3DGS) is een innovatieve methode om deze 3D-data razendsnel om te zetten in een fotorealistisch model. In plaats van traditionele polygonen of ruwe puntenwolken, wordt het beeld opgebouwd uit duizenden kleine “splats” – overlappende, gekleurde wolkjes die samen een vloeiend en levensecht 3D-beeld vormen. Deze combinatie van LiDAR-inwinning en Gaussian Splatting (zoals toegepast in bijvoorbeeld de XGRIDS Lixel-scanners) maakt het mogelijk om de fysieke omgeving snel, nauwkeurig en realistisch digitaal vast te leggen. Hieronder onderzoeken we de voordelen van deze technieken ten opzichte van traditionele methoden, hun toepassingen in stedelijke en landelijke landschapsarchitectuur, hun rol in verschillende projectfasen, relevante doelgroepen en de uitdagingen in de huidige praktijk die hiermee kunnen worden aangepakt. We illustreren dit waar mogelijk met voorbeelden uit de Nederlandse context en recente ontwikkelingen (zoals XGRIDS).